Tussen de bedrijven wonnen Ireen Wust (1500 meter), Sven Kramer (5000 meter) en Mark Tuitert (1500 meter) knap goud. De Canadese Christine Nesbitt haalde het zelfde kunststukje uit op de 1000 meter en de Canadese mannen wonnen goud op de ploegachtervolging. Ik denk dat beide landen daarmee te weinig hebben gekregen, maar aan de andere kant leert de geschiedenis dat iedere Olympische Spelen zijn eigen helden voortbrengt. Wie kende de Koreaan Lee, de winnaar van het goud op de 10 kilometer en het zilver op de 5000 meter?

Het waren ook de Spelen van de dramatiek. De beelden van de foute wissel van Sven Kramer zijn de hele wereld overgegaan. Sven is nog jong en kan nog minstens 2 Spelen mee, maar voor coach Gerard Kemkers is zijn verkeerde aanwijzing niet minder dan een persoonlijk drama. Ik hoop oprecht dat Nederland snapt dat Gerard een absolute topcoach is en dat hier sprake is geweest van een black-out met achteraf grote gevolgen. De tijd zal leren hoe Gerard uit dit menselijke drama komt. Ik heb wel het voorstel gedaan aan de ISU om regels te stellen voor coaches op de kruising. Zo langzamerhand slepen sommige coaches zoveel mee aan borden, papieren en zelfs portofoons dat het zo langzamerhand een gevaar voor de coach zelf en de sporter gaat worden. Ik wil niet zover gaan als in de atletiek om de coach langs de baan te verbieden maar het lijkt me zeker zinvol om beperkingen op te leggen aan wat er op de kruising al of niet kan. Ook in het belang van de coaches zelf. 

Een drama vond ik ook de ploegachtervolging. Ik wil niet te diep ingaan op wat er allemaal wel of niet is fout gegaan, maar ik schrok er wel van dat miljoenen tv-kijkers hebben kunnen zien hoe broos de verhoudingen in het Nederlandse topschaatsen zijn. Coaches die tegen elkaar te keer gaan, sporters van verschillende teams die elkaar verwijten maken, dat moet echt anders. Na de Olympische Winterspelen moeten we met de verschillende merkenteams aan tafel om de onderlinge verhoudingen te professionaliseren, maar ook om af te spreken hoe we met de Nederlandse ploeg een zo sterk mogelijke achtervolgingsploeg moeten samenstellen. De teams moeten beter gaan samenwerken en topmensen uit het schaatsen zullen die gesprekken op gang moeten brengen. De Nederlandse ploegen kunnen veel van elkaar leren, maar dat lukt maar steeds niet omdat te organiseren. 

Daarom verlaat ik nu Vancouver met gemengde gevoelens. Er is nog veel werk aan de winkel!

De Spelen in Vancouver waren in ieder geval niet saai. Nog voordat het vuur in de hoofdstad van British Columbia was ontstoken, hadden de Spelen al een leven geëist. De Georgische rodelaar Nodar Koemaritasjvili verongelukte tijdens een trainingsrun op de gevaarlijke baan van Whistler.
Ook op sportief gebied was er de afgelopen twee weken volop dramatiek. Het olympisch schaatstoernooi spande daarbij de kroon. Er was de klucht met de dweilmachines en de haperende startpistolen, er was – met dank aan Gerard Kemkers – de fatale wissel van Sven Kramer op de tien kilometer, er waren tal van verrassingen, veelal van Zuid-Koreaanse makelij, er was een kolderieke buiteling van Anni Friesinger op de ploegachtervolging en er was – last but not least – Canadees schaatsgoud in eigen land.

Daarmee werd afgerekend met een olympische traditie, die voor Canada een obsessie dreigde te worden. Nog nooit had Canada op Spelen in eigen land (Montreal ‘76, Calgary ‘88) een gouden medaille veroverd. Maar Christine Nesbitt (1000 m) en de mannen-achtervolgingsploeg braken wat dat betreft de ban. De Spelen waren – althans op sportief vlak – sowieso succesvol voor het gastland, dat 26 medailles veroverde, waarvan 16 gouden. De belangrijkste gouden plak voor de Canadezen was – met afstand – de sensationale winst van de ijshockeyers. In de finale tegen de Verenigde Statende scoorde Sven Kramers look-a-like Sidney Crosby de winnende goal, in overtime nog wel.

Afgezien van het sportieve aspect zal het gastland met gemengde gevoelens terugkijken op de twee veelbewogen weken in Vancouver. In diverse buitenlandse media werden de Spelen zelfs al de slechtste ooit genoemd, een predikaat dat was voorbehouden aan de chaotische olympische afleveringen van Atlanta en Montreal. Aanleiding van de massale kritiek was de reeks aan incidenten: het ongeval van de Georgische rodelaar, de technische missers tijdens de openingsceremonie, het slechte weer en het gebrek aan sneeuw op Cypress Mountain, de falende tijdwaarneming bij het biathlon en het geblunder met de dweilmachines bij de schaatswedstrijden. Het hartverwarmende enthousiasme van de sportgekke Canadezen maakte echter een hoop goed. En, ach, wat zouden de Spelen zijn zonder incidenten?

Voor Nederland verliepen de Spelen aanzienlijk minder succesvol dan vooraf verwacht. In de aanloop had chef de mission Henk Gemser zich laten ontvallen dat hij hoopte op een recordscore van 12 medailles, maar de oranje-afvaardiging bleef steken op acht plakken, waarvan viermaal goud. De score had hoger kunnen (en moeten) uitvallen als de belegeiding van kopman Sven Kramer geen fatale steken had laten vallen. Eerst was er de al gememoreerde blunder van Gerard Kemkers, later stond een gemankeerde voorbereiding op de ploegachtervolging een gouden resultaat in de weg, hetgeen vooral bondscoach Wopke de Vegt aangerekend dient te worden. De olympische ambitie om structureel in de top-tien van de wereld te eindigen kan in ieder geval weer een aantal jaren de koelkast in…

Frank Woestenburg (sportverslaggever De Telegraaf)

Op de vrijdag stonden zowel de kwart als de halve finale bij de heren op het programma. Canada mocht als eerste van start tegen de Italiaanse mannen die hun titel wilden verdedigen. Na een zeer overtuigende start liep team Canada steeds verder weg bij de titel verdediger. Een korte opleving met Fabris op kop mocht niet baten. Met een nieuw Olympisch record wonnen de Canadezen overtuigend! Aansluitend maakten Korea en Noorwegen het wel heel spannend. Met het blote oog was niet te zien dat de derde Noor net iets eerder zijn schaats over de lijn schoof dan de laatste Koreaan 3/100 van een seconde was het verschil in Noors voordeel!

In rit drie liet team USA geen spaan heel van de Japanners en gingen door naar de halve finale. De laatste kwart finale leek een opwarmertje te worden voor Nederland, maar de Zweden bleken een stugge tegenstander. Toch kwalificeerden Kuipers, Kramer en Blokhuijsen zich met 2 seconden voorsprong.
De halve finale was later op dezelfde dag. De Noren mochten tegen Canada rijden en dachten kans te maken op de finale. Al gelijk aan de start werd de doelstelling van Canada echter kenbaar gemaakt. De Noren kwamen op achterstand en met opnieuw een nieuw Olympisch record kwalificeerde Giroux, Morrisson en Malkowsky zich voor de finale! De gedroomde tegenstander voor iedereen was Nederland, maar door een slechte rit met een hoop miscommunicatie en een tegenstander die niet op wil geven werd de droom een nachtmerrie. Team USA ging naar de finale in plaats van Kramer, Tuitert en Blokhuijsen. De teleurstelling rondom de oval was enorm maar die maakte al snel plaats voor vreugde door de 100ste gouden plak die Nicolien Sauerbreij voor Nederland veroverde bij het snowboarden.

Zaterdag
De eerste ritten op de zaterdag waren om plek 5 tot en met 8. De zweden reden zeer overtuigend naar de 7e plek en lieten de Japanners ver achter zich. Zuid Korea reed opnieuw een goede race en dit keer leverde het wel resultaat op. Italië werd volledig zoek gereden en de Italiaanse mannen vielen op het einde ook nog eens uit een. Korea 5 en Italië 6.

Als opwarmer voor de finale streden Nederland en Noorwegen om de bronzen plak. Het ging met Blokhuijsen, Kramer en Tuitert een stuk beter dan de dag er voor. In een nieuw Olympisch record werden de Noren verslagen, ondanks dat zij hun beste race van het jaar reden. Het was een schrale troost voor de Nederlanders die eigenlijk alleen met goud tevreden mochten zijn.

De finale werd een spannende rit met de vechters van USA tegen het perfecte teamwork van Canada. Iedereen in de oval ging op de banken en met een miniem verschil versloeg Canada team USA. Een onverwachte maar super prestatie voor de mannen van Ingrid Paul.

Acht dames teams streden op vrijdag voor een plek in de halve finale de volgende dag. De grootste verassing was de uitschakeling van de Canadese dames door team USA in de vierde rit. Het team met Groves Schussler en de gouden Nesbitt was de grote favoriet voor de gouden plak maar kwam de gehele rit niet goed op gang. Hierdoor was de kans op een medaille al na één rit verkeken.

Ook de Nederlandse dames redde het niet om zich voor de medailleraces te kwalificeren. De Duitse dames die verrassend met Annie Friesinger reden waren sneller. W st, Groenewold en Valkenburg werden in rit 3 op ca 1,5 seconde gereden. Met name Groenewold had moeite om op het laatst het tempo van Wust te volgen.

In de eerste rit verpulverde de Japanse dames Korea en in rit twee leken de Russische dames de overwinning op te gaan eisen van de Polen maar doordat ze op het einde uit een vielen en doordat de Poolse dames sterk finishte gingen zij uiteindelijk door naar de halve finale op zaterdag.

Zaterdag
In de eerste halve eindstrijd won Japan in een spannende race nipt van Polen en kwalificeerde zich als eerste verrassend voor de finale. De tweede halve eindstrijd was zeer spectaculair. Met Friesinger die in de laatset ronde haar balans volledig kwijt was en de race beëindigde met een snoekduik en een aantal zwembewegingen wonnen de Duitse dames.

Na de halve finales kwamen de races om de 5^e tot en met de 8^e plek aan bod. Op basis van de slechtste tijden streden Korea en Rusland om plek 7 en 8. Deze rit werd gewonnen door Rusland maar de Koreaanse finishte dichterbij dan verwacht.

De toplanden Nederland en Canada streden om plek 5. Met de snelste tijd gereden tijdens deze Olympische Spelen namen Nesbitt, Schussler en Groves revanche voor hun uitschakeling de vorige dag, maar ondanks deze tijd overheerste de teleurstelling. Bij Nederland verving Jorien Voorhuis de vermoeide Groenewold. Dit mocht niet helpen en wat restte was een 6^e plek.

De strijd om het brons werd na een mooie rit zeer verrassend gewonnen door Polen en daarmee lieten de dames Het team USA met lege handen achter. De Poolse dames vierden de onverwachte bronzen plak als of hij van goud was.

De Finale leek een prooi te worden voor de Japanse. Zeer onverwacht reden ze gestaag weg bij de Duiotse dames. Tot dat op het einde Beckert op kop kwam en ze moeizaam iets dichterbij kwamen. In de laatste ronde werd de achterstand omgezet in een 2/100 seconde grote voorsprong. Goud voor de Duitse meiden!

De beide topfavorieten trainden indrukwekkend. De Nederlandse mannen straalden uit dat ze voor niets minder dan goud gaan en ook dat ze al jaren met elkaar rijden. Er wordt gekozen om de kwartfinalemet Simon Kuipers, Jan Blokhuijsenen Sven Kramer te starten. De halve finale zal Mark Tuitert de plekvan Simon overnemen.

De Canadese damesteam reed in eerste instantiemet 5 dames. Shanon Rempel was de eerste die afviel en dus geen medaille gaat winnen. Cindy Klassen wordt de reserve, maar Ingrid Paul verwacht niet dat ze in een race zal starten. De vaste drie meiden Groves, Nesbitt en Schussler starten naar verwachting in elke race. Er waren in nog veel journalisten die riepen dat hetslim is om Hughes op te stellen. Deze keus zou niet slim zijn omdat ze nog nooit mee gereden heeft en geen basisstart snelheid heeft. Dit weegt zwaarder dan het gegeven dat ze in de flow zit door haarbronzen plak, volgens Ingrid.

Bij de Nederlandsedames is Elma de Vries afgevallen, ze trainde dan ook al niet meer mee. Jorien Voorhuis reed wel mee maar is duidelijk de reserve, ze rijdt achteraan en oefent ook niet mee met starten. De Nederlandse dames rijden een goede training.

De Canadese mannen gaan van start met Roberge als reserve, hij reed wel continue mee, maar ook hij liet het startenzitten. Morrison, Giroux en Malkowsky gaan het doen voor Canada. Ze worden gezien als een outsider voor de medailles.

De kansen voor de Canadese mannen zijn flink gestegen door degunstige loting. Ze hebben eerst Italië alstegenstander. De winnaars van goud in Turijn ogen echter niet in de sterkstevorm. De 1/2 finale brengt mogelijk Noorwegen of Zuid Korea. Pas in de Finale morgen kunnen ze Nederland tegenkomen.

Nederlandstart tegen Zweden om vervolgens tegen team USA of Japan te mogen starten. Er is dus een reële kans op een finale Nederland-Canada!

Bij de vrouwen start Canada tegen team USA. Dit moet te doen zijn. Nederland trof het minder met de Duitse dames. Ze zijn echter niet kansloos omdat deDuitse niet de snelste starters zijn. De winnar van deze race komt vervolgens tegen Canada te staan in de 1/2 finale. Een zware poule voor alle teams en de winnaar van deze halve finale maakt een grote kans op de gouden plak.

De andere poule bestaat uit Japan tegen Korea en Rusland tegen Polen. Deze laatste twee landen zijn outsiders voor een plak.

Achter deze twee dames behaalde Clara Hughes haar 6e Olympische medaille. De derde plek werd door har gevierd alsof ze goud behaalde en het volop aanwezige Canadese publiek juichte haar uit volle borst toe.

Kristina Groves reed een goede race, maar kon niet in de buurt van het podium komen. Ze bleef op de zesde plek steken. Cindy Klassen bevestigde nogmaals dat 2010 niet haar jaar is. De koningin van de spelen van vier jaar geleden in Turijn ging volledig kapot en eindigde zelfs met een rondje 39. Hierdoor eindigde ze op plek 12 met een achterstand van meer dan 30 seconde op het podium.

Ook de Nederlandse dames streden niet mee voor de medailles. Verrassend eindigde Jorien Voorhuis als beste na een prima race. Plek 10 is voor haar op dit moment het hoogst haalbare. Elma de Vries begon hoopvol, maar kon het hoge tempo niet volhouden. Ze zakte al snel in haar tussentijden en eindigde tussen Jorien en Cindy in op plaats 11.

De rustdag van vandaag zal gebruikt worde om te trainen voor de ploegenachtervolging dat de laatste twee dagen zal plaatsvinden. Zowel Nederland als Canada zijn hierbij medaille kandidaten!

De Olympische Spelen vragen veel van een coach, die iedere seconde moet acteren op het allerhoogste niveau. Dan kan het zijn dat het een keer fout gaat. Maar op dit moment wil je dit niet maar mag het ook niet.. Hij heeft een fout gemaakt, onder immense druk waarbij beslissingen in een halve seconde moeten worden genomen. Ik begrijp de woede van Sven Kramer meteen na zijn race, maar vond hem in de interviews een half uur later weer de grote sportman zoals wij hem kennen. Beheerst, maar teleurgesteld maar nam ook zijn eigen verantwoording. Een groot sportman waardig! Die beheerste reactie zou mogelijkerwijs weer een brug kunnen slaan naar verdere samenwerking tussen coach en vedette. Alleen zal de komende maanden moeten blijken of het 10 kilometerincident niet een te groot impact heeft gehad op de relatie tussen Kemkers en Kramer.

Een voorzichtige voorspelling van mij is dat ze er wel uit kunnen komen. De tijd zal de diepe wonden moeten helen. Het zijn trouwens toch opmerkelijke Winterspelen. Vooraf hadden we de verwachtingen wat getemperd, maar ineens zijn er al 3 gouden medailles. Sven Kramer op de 5 kilometer was super, maar de plakken van Mark Tuitert hadden meer een verhaal. Mark Tuitert die zich op de 1500 meter terugknokte na jarenlange afwezigheid in de absolute wereldtop en Ireen Wüst die hier bewees dat ze ondanks een slechte seizoensstart nooit afgeschreven mag worden.
Tot zover een tussenbalans van een Olympische Spelen waar iedere dag wel iets gebeurt. Ik kom in een volgende column graag terug op al die andere spectaculaire zaken: van het goud van Nesbitt tot het gepruts met de Zamboni’s maar vandaag gaat het voor iedere schaatsfan alleen maar om Sven Kramer en Gerard Kemkers. Dat begrijp ik dan wel weer.

De Koreaan Lee had hiervoor al een prachtige race gereden en de lat hoog gelegd. Sven leek het te gaan halen, maar de sportflater van het jaar zorgde er voor dat Skobrev en Bob de Jong naast Lee op het podium komen te staan.

Bob de Jong presteert hier iets unieks mee, hij heeft nu alle kleuren medailles op de langste schaats afstand behaald op de Olympische Spelen. Ondanks het verlies van Kramer heeft Bob de huldiging die hij in het Heineken Holland Huis kreeg verdient!

De derde Nederlander Arjen van der Kieft ging strijdend ten onder. In zijn rit tegen Lee werd hij vlak voor het einde nog gedubbeld door de gouden Koreaan. Hij werd uiteindelijk 9e.

De Canadezen hadden niemand aan de start staan. Door de afmelding van Fabris had Mathieu Giroux bijna nog kunnen starten als eerste reserve. Helaas voor de jonge Canadees kwam de afmelding pas op het laatste moment.

Kristina Groves mocht de tweede Olympische medaille van deze Spelen aan haar collectie toevoegen, ze won het zilver in 1.57,14. Vorige week won de Canadese publiekslieveling nog brons op de 3000 meter. Martina Sablikova veroverde het brons met een tijd van 1.57,96. Margot Boer moest wederom genoegen nemen met een bijrol. Haar tijd (1.58,10) was goed voor een vierde plaats.

De overige Canadezen die in actie kwamen: Christine Nesbitt (1.58,33) werd zesde, Cindy Klassen (2.00,67) 21e en Brittany Schussler eindigde als 35e (2.04,17).

Maandag zal er niet geschaatst worden. Dinsdag zullen de mannen de 10 kilometer rijden. Er komen op deze afstand geen Canadezen in actie.

Tot zaterdag was Ard Schenk de laatste Nederlander sinds 1972 die de Olympische titel op de 1500 won. Een knappe prestatie van Tuitert, ook omdat Shani Davis deze afstand al jaren domineerde.

De Noord Havard Bokko pakte de bronzen medaille met een tijd van 1.46,13. Simon Kuipers, ook favoriet voor minstens een medaille, reed naar 1.46,76, goed voor een zevende plaats.

Denny Morrison was de beste Canadees met een negende plaats in 1.46,93. Mathieu Giroux (14e), Lucas Makowsky (19e) en Kyle Parrott (37e) waren de overige Canadezen die in actie kwamen.

Zondag schaatsen de vrouwen de 1500 meter. Voor Canada hebben Christine Nesbitt en Kristina Groves grote kans om hun tweede Olympische medaille te winnen.